İsrail-Lübnan Büyük Müzakerelerde Güvenlik ve Sınır Planları Gündemde

İsrail ile Lübnan arasındaki uzun süredir devam eden müzakerelerde güvenlik ve sınır düzenlemeleri ön planda tutuluyor. Dün Washington'da gerçekleştirilen beşinci tur görüşmelerde, özellikle Lübnan'ın güneyinde yeni güvenlik planları ve sınırların yeniden yapılandırılması konusu ele alındı. Görüşmelerde, Lübnan ordusunun güvenlik sorumluluğu üstlenmesi ve Hizbullah'ın bölgeden uzaklaştırılması amacıyla 'pilot bölgeler' planı tartışıldı. ABD'nin gözetiminde sınırlı ve planlı bir şekilde İsrail ordusunun bu bölgelerden çekilmesi öngörülüyor.

Bu plan kapsamında, bölgelerin detayları, zaman çizelgesi ve denetim mekanizmaları masaya yatırıldı. Taraflar, pilot uygulama sürecine dahil edilecek bölgeleri, süreç takvimini ve başarılı ya da başarısız olma kriterlerini değerlendirdi. Taraflar, görüşmelerin ilk aşamasını 23 Haziran’da siyasi, 24 Haziran’da güvenlik konularıyla tamamlarken, 25 Haziran’da nihai uzlaşma hedefleniyor. İsrailli heyetin, detaylı haritalar ve operasyonel planlar sunması beklenirken, anlaşma sağlanması halinde İsrail ordusunun Lübnan güneyine düzenlemelerle konuşlandırılması üzerinde duruluyor.

İsrail'in, Lübnan'daki Hizbullah altyapısıyla ilgili istihbaratı ABD ile paylaştığı ve bu sayede Hizbullah'ın yeniden güçlenmesini engellemeye çalıştığı öne sürülüyor. Aynı zamanda, Lübnan'ın güneyinde sınır güvenliğini sağlamak ve olası çatışmaları önlemek amacıyla yeni tampon bölgeler oluşturuluyor. Bu gelişmelerle birlikte, Tel Aviv ve Beyrut yönetimleri arasında devam eden doğrudan müzakereler, ateşkesin kalıcılığı, sınır güvenliği ve esir takibi gibi temel konuları kapsıyor. Müzakerelerin 5. turunun Washington’da sürdüğü de bilgilerin arasında bulunuyor.

Hatırlanacağı üzere, İsrail 2023'te Lübnan’ın güneyine hava saldırıları düzenlemiş ve birçok köyü işgal etmişti. Lübnan hükümeti bu saldırıların ardından 1 milyonun üzerinde kişinin yerinden edildiğini açıklamıştı. ABD Başkanı Donald Trump, Nisan ayında yaptığı açıklamada, Lübnan-İsrail arasındaki geçici ateşkesin üç hafta daha uzatıldığını duyurmuştu. Aynı zamanda, Lübnan ve İsrail arasında yapılan görüşmeler sonucunda bu ateşkes 45 gün daha uzatılmış ve sınırlar Lübnan'ın içlerine doğru 10 kilometre genişletilmişti. Bu gelişmeler, bölgedeki gerilimi azaltma ve güvenliği sağlama yönünde önemli adımlar olarak kaydediliyor.