Türkiye, karanfil ihracatında yeni bir döneme giriyor. Antalya'nın Aksu ilçesindeki BATEM laboratuvarlarında ziraat mühendisleri Ayşe Serpil Kaya ve ekibi tarafından yürütülen çalışmalar sonucunda, ilk kez yerli ve hastalıklara dayanıklı 4 karanfil çeşidi geliştirildi. Bu çeşitler, 'BATEM Mor', 'BATEM Bordo', 'BATEM Sarı Kırmızı' ve 'BATEM Sarı' isimleriyle sektöre kazandırıldı.
Kokulu ve hastalıklara karşı dirençli olan bu yeni çeşitler, sektöre devredilerek üretimine başlandı. Antalya'da 26 dekar alanda ilk etapta üretimi gerçekleştirilen bu yerli karanfil çeşitleri, 37 ülkeye ihraç ediliyor. Ziraat mühendisi Kaya, Anadolu'da 83 karanfil türü olmasına rağmen, üretim için yerli türlerin bulunmadığını belirtti. 2012'de başlayan çalışmalar, 2019-2022 yılları arasında devam ederek, fusarium hastalığına dayanıklı çeşitler ortaya koydu.
Fusarium hastalığının Antalya ve diğer bölgelerde yüzde 72'ye varan ürün kaybına neden olduğunu hatırlatan Kaya, geliştirdikleri bu çeşitlerin piyasadaki talepleri karşılayabildiğine vurgu yaptı. Geliştirilen karanfillerin kokulu ve hastalıklara karşı dayanıklı olması, pazar değerlerini yükseltiyor ve yetiştiricilere ekonomik avantajlar sağlıyor. Laboratuvar ortamında sürdürülen doku kültürü ve melezleme çalışmalarında en iyi türler seçilerek kalite arttırılmıştır.
Karanfillerin klonlama yönteminde yaşanan verim düşüklüğünü aşmak için sürdürülen çalışmaların meyvesini verdiğini belirten ziraat mühendisi Mehmet Uğur Kahraman, gen havuzuyla yapılan melezleme ve sürgün ucu kültürü sayesinde kalite kaybının önüne geçildiğini söyledi. Ayrıca, üretim ve ihracatın yüzde 15'ini oluşturan bu yerli çeşitlerin, Avrupa ülkeleri ve Uzak Doğu’ya yapılan ihracatta önemli rol oynadığını dile getirdi. Üretim yapan şirketler ise kalite ve gramaj açısından yüksek başarı göstererek, sektörün gelişimine katkı sağlıyor.
Yıllık 14 milyon fide üretimi yapan Aktif Fide'nin işletme müdürü Anıl İrik, yerli ve milli karanfil çeşitlerinin toplam üretim ve ihracat içindeki oranını yüzde 15 olarak belirledi. Bu çalışmalar sayesinde, Türkiye'nin karanfil bağımlılığı azalırken, bölgeler arası ekonomik avantajlar artmaya devam ediyor.