Uyuşturucu ilk temasta beyinde derin hasarlar oluşturuyor. Görevini yapan Beyin fonksiyonlarını bozan uyuşturucu maddeleri, kişinin karar verme yeteneğini, risk algısını ve duygu düzenleme kapasitesini anında etkiliyor. Prof. Dr. Kültegin Ögel, bu baş döndürücü etkilerin geçici değil, kalıcı sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çekiyor. İlk kullanımda muhakeme zayıflar, davranış kontrolü ortadan kalkar ve bu da kişiyi büyük risklerle karşı karşıya bırakır.
Uyuşturucu türlerine göre ortaya çıkan etkiler oldukça çeşitlidir. Esrar kullanımında uykusuzluk, sinirlilik ve depresyon görülürken; sentetik kannabinoidler hafıza kaybı ve psikoz riskini artırır. Kokain, damar tıkanıklığı ve cinsel iktidarsızlık gibi sorunlara yol açabilir. Opiyatlar solunum problemleri ve ölüm riskini beraberinde getirirken, metamfetamin psikoz ve hafıza kaybı ile dikkat çeker. Halüsinojenler ve uçucu maddeler ise yüksek bağımlılık ve ani ölüme sebep olabilir.
Türkiye'de 2024 yılında 427 kişinin uyuşturucu kaynaklı hayatını kaybettiği rapor edildi. Bu ölümlerin %57'si çoklu madde kullanımından kaynaklanıyor. Emniyet yetkilileri, özellikle ölümcüldü olabilen fentanil maddesine karşı uyarıyor. ABD’de yıllık ölümler 100 bine yakın olurken, Almanya’da yaklaşık 170 bin bağımlı bulunuyor. Uzmanlar, bu ölüm ve bağımlılık dalgasını durdurmak için aktif mücadeleler yürütüyor.