Milli İstihbarat Teşkilatı’nın (MİT) paylaştığı ‘Arabistanlı Lawrence’ belgesi, zamanın sırrını gün yüzüne çıkarıyor. 1929 yılında hazırlanan ve Mısır, Suriye, Irak gibi Orta Doğu ülkelerinde faaliyet gösteren İngiliz ajanı Thomas Edward Lawrence’ın gizli faaliyetlerini içeren belge, bölgedeki siyasi dinamiklere ışık tutuyor. Bu tarihî belge, özellikle bölgede ciddi gelişmeler yaşanırken kamuoyunun dikkatini çekti. MİT, geçtiğimiz hafta resmi internet sitesinden bu önemli belgeyi paylaştı ve bölgedeki gerilimin perde arkasını anlatmaya devam etti.
Belgede, Lawrence’ın Kudüs’te Müslüman ahlakıyla, bazen de Yahudi kültüründe kılık değiştirerek, bölgedeki Müslüman ve Yahudilere ‘zehirli telkinler’ verdiği detayları bulunuyor. Ayrıca, Suriye, Filistin, Irak, Sudan ve Mısır gibi ülkelerin isimleri, dönemin İngiliz istihbaratı faaliyetleriyle birlikte yer alıyor. Özellikle Filistin’de ateşkes ve Gazze’nin yeniden inşası çalışmaları sürerken, Suriye’de yaşanan siyasi karmaşa ve Sudan’daki çatışmalar tekrar gündemde. Belge, Lawrence’ın 1935’te İngiltere’de motosiklet kazasında hayatını kaybetmeden önceki dönemi kapsıyor.
‘Filistin ve Sudan’ vurgusu yapan belge, İngiliz siyasi planlarının Orta Doğu’daki gizli hedeflerini de ortaya koyuyor. Dönemin İngiltere Başbakanı Ramsay MacDonald’ın, Mısır’dan sonra Filistin’e bağımsızlık vermek yerine farklı stratejiler izlemeye çalışması ve Lawrence’ın bölgedeki faaliyetleri, belgede detaylı şekilde anlatılıyor. Sudan’daki İngiliz kontrolündeki durum ve bölgedeki karışıklıkların, Mısır’a yönlendirilmiş manipülasyonların amaçları da belgenin önemli bölümleri arasında bulunuyor. Bu tarihî belge, bölgedeki siyasi ve istihbarat operasyonlarının perde arkasını anlamak adına büyük önem taşıyor.