Küresel Gübre Krizi: Hürmüz Boğazı Kapandı, Fiyatlar Fırladı

Küresel gübre piyasası kritik bir dönemeçte. Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla birlikte tedarik zincirleri ciddi şekilde etkileniyor. Kapalı olan Hürmüz Boğazı, özellikle gübre üretiminin önemli merkezlerinden biri olan Körfez bölgesinde %40'a varan arz daralmasına neden oldu. Bu durum, fiyatların hızla yükselmesine yol açarken, çeşitli ülkeler stoklarıyla hareket ediyor ve yeni tedarik pazarları aramaya başladı. İran, bölgedeki savaş ortamı ve geçiş kısıtlamaları nedeniyle güvenilir alternatifler ararken, Türkiye ise farklı kaynaklarla görüşmelerini sürdürüyor.

Uzmanlar, mevcut stokların sonbahara kadar yeterli olmasını tahmin ediyor, ancak fiyat artışları ve tedarik sorunları, gübre fiyatlarını olumlu yönde etkiledi. Yurt içinde üre gübresi ton fiyatı 25 bin liradan 35 bin liraya yükselirken, fosfor ağırlıklı taban gübre fiyatı 34 liradan 44 liraya çıktı. Savaş öncesine göre gübre fiyatlarında %25 ila %60 arasında artış görülüyor.

Gübre üretimi küresel düzeyde yılda yaklaşık 200 milyon ton civarında. Körfez bölgesi üretiminin %16'sını karşılayan önemli bir merkez olmasının yanı sıra, Çin ve Hindistan gibi büyük üreticilerin ithalat ve ihracat yolları da tehlikede. GÜİD Başkanı Gökhan Uzunoğlu, stokların henüz ciddi bir sorun yaratmadığını, ancak fiyatlardaki artışın sürdüğünü belirtiyor ve nakliye maliyetleri gibi faktörlerin üretim maliyetlerini artırdığını vurguluyor.