Uluslararası enerji piyasaları, Orta Doğu'daki jeopolitik gelişmeler ve artan tansiyon nedeniyle büyük fiyat dalgalanmaları yaşıyor.ABD Başkanı Donald Trump'ın yakın zamanda yaptığı açıklamalar ve G7 ülkelerinin stratejik petrol rezervlerini devreye alma planları kısa vadeli fiyat gevşemesine yol açsa da, bölgedeki askeri riskler devam ediyor. Bu durum enerji arzında ciddi tıkanıklıklar ve artan lojistik maliyetleri beraberinde getiriyor.
Petrol fiyatları, ikinci haftasında Brent petrolü 110 dolar seviyesini aşarken, dün 114 dolara kadar çıkarak Haziran 2022’den beri görülen en yüksek seviyeyi gördü. Ancak, piyasalardaki belirsizlikler ve rezervlerin devreye alınabileceğine ilişkin beklentilerle bu seviyelerden geri çekildi. Bugün ise Brent, yüzde 6,5 artışla 92,2 dolara yükselmiş durumda. Hürmüz Boğazı'nın yüksek riskli bölge ilan edilmesi ve tanker trafiğinin durma noktasına gelmesi, küresel petrol arzını ciddi biçimde tehdit ediyor. Bu bölge, dünya petrolünün yaklaşık üçte birinin sevkiyatına ev sahipliği yapıyor ve alternatif rotalar mevcut hacmin çok altında kalıyor.
Özellikle Avrupa Birliği’nin toplam petrol ihtiyacının yüzde 13’ü bu bölgeden karşılanırken, arz tıkanıklıklarının Avrupa’yı da yakından ilgilendirdiği görülüyor. Körfez ülkeleri, uzun vadeli stratejilerle petrol üretimini artırmaya hazırlanırken, LNG piyasalarında da ciddi gelişmeler yaşanıyor. Katar’ın Ras Laffan tesislerindeki üretimi askeri saldırılar nedeniyle durdu ve küresel LNG arzının yaklaşık beşte birinin etkilenmesine neden oldu. Asya ülkeleri, özellikle Hindistan ve Çin, Katar gazına büyük ölçüde bağımlı oldukları için bu gelişmeler bölgenin enerji güvenliğini tehdit ediyor. Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan LNG ihracatı, bölgedeki boru hatlarının sınırlı kapasitesi nedeniyle hayati öneme sahip. Bu güzergâhtaki riskler artmaya devam ederken, lojistik maliyetler de hızla yükseliyor.
Savaşın uzaması ve bölgedeki jeopolitik gelişmeler, enerji fiyatlarındaki yükselişi sürdürülebilir kılıyor. Uzmanlar, petrol fiyatlarındaki hızlı artışın küresel enflasyonu tetikleyebileceğine ve ekonomik büyümenin yavaşlayabileceğine dikkat çekiyor. ABD’de iş gücü piyasasındaki zayıflama sinyalleri ve enflasyonist beklentilerle birlikte, uluslararası piyasalar büyük bir belirsizlik içinde. Dolar endeksi ve tahvil getirilerindeki hareketler, güvenli liman talebinin arttığını gösteriyor. Altın fiyatları ise, enflasyon endişeleriyle birlikte dalgalanıyor. Jelbur boğazındaki risklerin devam ettiği ve arz kesintilerinin sürdüğü ortamda, enerji ve emtia fiyatlarındaki hareketlilik önümüzdeki dönemde de devam edecek gibi görünüyor.