Körfez Ülkelerinde Enerji Krizi ve Ekonomik Darbe: Dubai ve Katar'ı Vuruyor

Körfez ülkelerinin ihracatında Asya öne çıkarken, bölge ekonomik ve jeopolitik açıdan zor günler yaşıyor. Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Bahreyn, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Umman gibi ülkeler enerji ve ekonomi alanında büyük risklerle karşı karşıya kalıyor. Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla birlikte bölgesel gelir kaybı artarken, emlak ve finans piyasalarında kırmızı alarm çanları çalmaya başladı.

Savaşın başlangıcından beri Dubai emlak endeksi yaklaşık %26, Katar ise %7 oranında düştü. Dubai finansal piyasası ise %15'lik bir kayıpla dikkat çekti. Suudi Arabistan borsası ilk günlerde büyük gerileme yaşasa da toparlanmakta zorlanırken, BAE ve Katar borsaları da sert değer kayıpları ile mücadele ediyor. Bölge enerji krizinin küresel enflasyon üzerindeki baskıyı artırması da gözardı edilmemeli.

Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Erhan Akkaş, bölgedeki bu gelişmelerin bölgesel ekonomiye ciddi boyutta olumsuz yansıyacağını belirtiyor. Dubai gayrimenkul endeksinde yaşanan hızlı düşüş, şehrin ekonomik sağlığını gösterebilir. Kuveyt, Umman ve Bahreyn de benzer şekilde etkilenirken, BAE ve Katar'ın daha fazla zarar gördüğü görülüyor.

Akkaş, Körfez'in enerji zengini bir bölge olduğunu hatırlatarak, Hürmüz Boğazı'nın kapanması ya da enerji altyapısının zarar görmesinin, ülkeleri büyük risklerle karşı karşıya bırakacağını vurguluyor. Enerji sektöründeki sorunlar, yayılma etkisiyle diğer sektörleri de olumsuz etkiliyor ve küresel ekonomik toparlanmayı zorluyor.

Bölgedeki ihracatın büyük bölümü balıkçılık ve inci avcılığı ekonomisine dayanıyor, ithalat ise yüksek katma değerli sanayi ürünleri ve tüketim mallarına odaklanmış durumda. Özellikle kıymetli taşlar, altın, elmas ve mücevherler önemli ihracat kalemleri olurken, ithalattaki başlıca ürünler makineler ve elektrikli ekipmanlar olarak öne çıkıyor. Sanayi ve teknolojik ürünler, bölge ekonomisinin yapıtaşlarını oluşturmaya devam ediyor.

Dubai, bölgenin en doğrudan etkilenebilecek merkezi konumunda. Limanlar ve deniz ticareti sektörleri, enerji ve nakliye sorunlarından ötürü ciddi risk altında. Petrol ve türevlerinin üretim ve lojistiğindeki aksaklıklar, fiyatları yükseltiyor ve enflasyonu körüklüyor. Bu durum, otomotivden ambalaj sektörüne kadar pek çok üretim alanını olumsuz etkiliyor.

Yabancı iş gücü, kriz ortamında ülkelerine dönme eğilimi gösteriyor. Bölgenin uzman ve teknik çalışanlarının kendi ülkelerine geri dönebilir ya da güvenli bölgelere geçiş yapması bekleniyor. Beyaz yakalı çalışanlar, bu belirsizlik ortamında ülkelerine dönmek isteyebilirken, mavi yakalılar için durum farklıdır; onlar bölgede kalmayı tercih ediyor.