ABD Yüksek Mahkemesi Tarifeleri Yargılamadan Geçirdi: Başkanın Yetkisi Sınırlı Kalıyor

ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump'ın yürürlüğe koyduğu tarifelerin anayasal yetkileri aşmadığını söyleyen önceki kararları iptal etti ve tarifelere sınırlamalar getirdi. Mahkemenin kararı, Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) başkana tarife koyma yetkisi vermediğine işaret ederek, yürürlükteki yasal çerçevenin yeniden şekillenmesine neden oldu. Mahkeme, 3'e karşı 6 oyla aldığı bu kararında, vergi ve gümrük vergisi koyma yetkisinin yalnızca Kongre'ye ait olduğunu vurguladı.

Hükümet, IEEPA'yı, 'Başkana sınırsız gümrük vergileri uygulama ve değiştirme yetkisi' sağlayan bir yasa olarak yorumlamıştı. Ancak mahkeme, yasa kapsamında herhangi bir gümrük vergisi veya harç uygulamasına ilişkin tek bir örneğin dahi bulunmadığını belirtti. Ayrıca, yasa metninde yer alan 'ithalatı düzenleme' ifadesinin, vergi koyma yetkisini kapsamadığını açıkladı. Bu karar, büyük ekonomik ve siyasi etkileri olan tarifelerin yasal dayanağını sınırlandırıyor.

Trump dönemi tarifeleri, Çin, Kanada ve Meksika gibi çeşitli ülkelerle karşılıklı gümrük tarifelerine neden olmuştu. Bu tarifelerin hukuki statüsü, uluslararası ticaret mahkemelerinde uzun süre tartışılmış ve mahkeme, 2025 yılının Mayıs ayında tarifelerin başkanın yetkisini aşarak yasa dışı olduğuna hükmetmişti. ABD yönetimi ise mahkemenin kararına temyiz başvurusu yapmıştı. Son olarak, 2025 Kasım ayında ABD Yüksek Mahkemesi, tarifelerin hukuki temellere dayandığını ve başkanın acil durum yetkilerini aştığını netleştiren kararıyla belirginleşti.